Restrukturyzacja przedsiębiorstwa – adwokat i doradca restrukturyzacyjny
Restrukturyzacja przedsiębiorstwa to postępowanie prawne, które pozwala zadłużonej firmie uniknąć upadłości – poprzez porozumienie z wierzycielami i zawarcie układu. Przedsiębiorca zachowuje kontrolę nad działalnością, zatrzymuje egzekucje komornicze i uzyskuje realną szansę na wyjście z kryzysu. Im szybciej działasz, tym więcej opcji masz do wyboru.
Sprawę powierzasz adwokatowi i doradcy restrukturyzacyjnemu z licencją nr 1479, który prowadzi postępowania restrukturyzacyjne od 2020 roku i wykonuje zawód adwokata od 2015 roku. W tym czasie przeprowadził około 100 postępowań upadłościowych i restrukturyzacyjnych – zarówno dla małych przedsiębiorców, jak i dla spółek z wielomilionowym zadłużeniem.
Czym jest restrukturyzacja przedsiębiorstwa?
Restrukturyzacja przedsiębiorstwa to formalny proces przewidziany w ustawie Prawo restrukturyzacyjne z 2015 roku. Jej głównym celem jest uniknięcie ogłoszenia upadłości przez firmę w trudnej sytuacji finansowej. Zamiast likwidacji, prawo oferuje narzędzia do naprawy – przede wszystkim zawarcie układu z wierzycielami, czyli porozumienia określającego nowe warunki spłaty zobowiązań.
Restrukturyzacja różni się od upadłości tym, że firma działa dalej. Przedsiębiorca lub spółka nie traci majątku na rzecz syndyka – zamiast tego negocjuje z wierzycielami warunki, które pozwolą firmie przetrwać i regulować zobowiązania w sposób dostosowany do jej możliwości. Wierzyciele z kolei odzyskują więcej niż w przypadku upadłości, dlatego często godzą się na układ.
Dla kogo jest restrukturyzacja?
Z restrukturyzacji mogą skorzystać podmioty posiadające tzw. zdolność restrukturyzacyjną. Obejmuje ona: przedsiębiorców wpisanych do CEIDG lub KRS (w tym jednoosobowe działalności gospodarcze i spółki kapitałowe), wspólników spółek osobowych ponoszących odpowiedzialność za długi spółki bez ograniczeń, a także spółki kapitałowe nieprowadzące działalności gospodarczej.
Restrukturyzacja jest możliwa w dwóch sytuacjach. Pierwsza to niewypłacalność – gdy przedsiębiorca utracił zdolność do regulowania wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Druga, często lepsza dla firmy, to zagrożenie niewypłacalnością – gdy sytuacja finansowa wskazuje, że niewypłacalność może nastąpić w niedalekiej przyszłości, choć jeszcze nie wystąpiła. Działanie na etapie zagrożenia daje znacznie więcej możliwości i niższe koszty postępowania.
Restrukturyzacja nie jest możliwa, gdy suma wierzytelności spornych – których przedsiębiorca kwestionuje – przekracza 15% wszystkich wierzytelności uprawnionych do głosowania nad układem. W takim przypadku właściwym rozwiązaniem może być przyspieszone postępowanie układowe lub postępowanie sanacyjne.
Rodzaje postępowań restrukturyzacyjnych
Prawo restrukturyzacyjne przewiduje cztery tryby postępowania. Różnią się stopniem formalizmu, poziomem ochrony dłużnika i czasem trwania. Poniżej omawiam każdy z nich skrótowo – z naciskiem na postępowanie o zatwierdzenie układu, które wybieram dla zdecydowanej większości klientów jako najskuteczniejsze i najszybsze.
Postępowanie o zatwierdzenie układu (PZU) – najpopularniejsze
Postępowanie o zatwierdzenie układu to najszybszy i najtańszy tryb restrukturyzacji. Prowadzę je pozasądowo – bez konieczności angażowania sądu na etapie otwarcia. Maksymalny czas trwania wynosi cztery miesiące. Po ustaleniu tzw. dnia układowego i obwieszczeniu w Krajowym Rejestrze Zadłużonych (KRZ) firma uzyskuje natychmiastową ochronę przed egzekucją komorniczą oraz zakaz wypowiadania kluczowych umów (kredyt, leasing, najem, dzierżawa).
W trakcie postępowania dłużnik zachowuje pełną kontrolę nad firmą i samodzielnie nią zarządza. Rolą doradcy restrukturyzacyjnego – którą pełnię jako nadzorca układu – jest przygotowanie propozycji układowych, zebranie głosów wierzycieli i złożenie wniosku o zatwierdzenie układu przez sąd. Wybieram ten tryb dla klientów, którzy chcą szybko, tanio i bez rozgłosu rozwiązać problem zadłużenia.
Przyspieszone postępowanie układowe (PPU)
Przyspieszone postępowanie układowe wybiera się, gdy suma wierzytelności spornych przekracza 15% i postępowanie o zatwierdzenie układu nie jest dostępne. Jest to postępowanie sądowe – sąd otwiera je postanowieniem i nadzoruje jego przebieg. Trwa zazwyczaj od kilku do kilkunastu miesięcy, jednak dłużnik nadal samodzielnie zarządza przedsiębiorstwem pod nadzorem nadzorcy sądowego.
Postępowanie układowe
Postępowanie układowe przeznaczone jest dla firm z bardziej złożoną strukturą wierzytelności, w tym z wyższym udziałem długów spornych. Podobnie jak PPU, otwiera je sąd – jednak procedura jest bardziej rozbudowana i trwa dłużej. Stosuje się je rzadziej, głównie wtedy, gdy skala i charakter zadłużenia wyklucza szybsze tryby.
Postępowanie sanacyjne
Postępowanie sanacyjne to najgłębszy tryb restrukturyzacji – przeznaczony dla firm wymagających gruntownych zmian operacyjnych, redukcji zatrudnienia lub rozwiązania niekorzystnych umów na szczególnych warunkach. Sąd wyznacza zarządcę, który przejmuje część uprawnień zarządu. Postępowanie sanacyjne daje najszersze narzędzia naprawcze, ale wiąże się z największym formalizmem i ingerencją zewnętrzną.
Co zyskujesz dzięki restrukturyzacji?
Ochrona przed egzekucją komorniczą. Po obwieszczeniu dnia układowego w KRZ zawieszone zostają wszystkie egzekucje komornicze prowadzone przeciwko firmie, a wszczęcie nowych jest zakazane. Odblokowane zostają również zajęte rachunki bankowe.
Zakaz wypowiadania kluczowych umów. W trakcie restrukturyzacji kontrahenci nie mogą wypowiadać umów o strategicznym znaczeniu dla przedsiębiorstwa – umów kredytowych, leasingowych, najmu, dzierżawy czy pożyczki. Firma działa bez ryzyka nagłego odcięcia od finansowania lub infrastruktury.
Redukcja i restrukturyzacja zadłużenia. Układ z wierzycielami może obejmować umorzenie części zobowiązań, rozłożenie spłat na raty, wydłużenie terminu spłaty lub kombinację tych rozwiązań. Warunki są negocjowane – nie narzucone – co zwiększa szansę na realnie wykonalny plan.
Zachowanie kontroli nad firmą. W postępowaniu o zatwierdzenie układu przedsiębiorca samodzielnie zarządza firmą przez cały czas trwania postępowania. Nie traci majątku, nie traci stanowiska, nie traci możliwości podejmowania bieżących decyzji biznesowych.
Brak wymogu zgody wszystkich wierzycieli. Do przyjęcia układu wystarczy większość głosujących wierzycieli posiadających łącznie co najmniej dwie trzecie sumy wierzytelności uprawnionych do głosowania. Jeden oporny wierzyciel nie może zablokować całego porozumienia.
Jak przebiega restrukturyzacja? Krok po kroku
Poniżej przedstawiam przebieg postępowania o zatwierdzenie układu – trybu, który polecam zdecydowanej większości przedsiębiorców jako najskuteczniejszy.
Krok 1. Analiza sytuacji finansowej i ocena możliwości
Na pierwszym spotkaniu analizuję strukturę zadłużenia firmy, źródła kryzysu i perspektywy działalności. Oceniam, czy postępowanie o zatwierdzenie układu jest dostępne i jakie warunki układu są realne do uzyskania. To etap bez zobowiązań – pozwala podjąć świadomą decyzję.
Krok 2. Zawarcie umowy z doradcą restrukturyzacyjnym
Podpisujemy umowę o sprawowanie nadzoru, na mocy której obejmuję funkcję nadzorcy układu. Wspólnie przygotowujemy spis wierzytelności, wstępny plan restrukturyzacyjny oraz propozycje układowe. To fundament całego postępowania – rzetelne przygotowanie tych dokumentów decyduje o powodzeniu sprawy.
Krok 3. Ustalenie dnia układowego i obwieszczenie w KRZ
Jako nadzorca układu ustalam dzień układowy i dokonuję obwieszczenia w Krajowym Rejestrze Zadłużonych. Od tej chwili firma korzysta z pełnej ochrony: egzekucje zostają zawieszone, kluczowe umowy są chronione przed wypowiedzeniem, rachunki bankowe zostają odblokowane. Ochrona działa od razu – bez oczekiwania na decyzję sądu.
Krok 4. Zbieranie głosów wierzycieli nad układem
Wierzyciele głosują nad przyjęciem układu – osobiście na zgromadzeniu wierzycieli lub korespondencyjnie za pośrednictwem KRZ. Układ przyjmuje się, gdy poprze go większość głosujących wierzycieli posiadających łącznie co najmniej dwie trzecie sumy wierzytelności uprawnionych do głosowania. Po stwierdzeniu przyjęcia układu sporządzam sprawozdanie i składam wniosek do sądu.
Krok 5. Zatwierdzenie układu przez sąd i wykonanie
Sąd wydaje postanowienie o zatwierdzeniu lub odmowie zatwierdzenia układu. Po uprawomocnieniu się postanowienia postępowanie formalnie się kończy, a firma realizuje zawarty układ – spłacając zobowiązania na nowych, uzgodnionych warunkach. Po pełnym wykonaniu układu sąd wydaje postanowienie o jego wykonaniu, co definitywnie zamyka sprawę.
Dlaczego warto działać szybko?
Wiele firm zgłasza się po pomoc wtedy, gdy egzekucje komornicze już trwają, rachunki są zajęte, a kontrahenci domagają się natychmiastowej zapłaty. Restrukturyzacja jest wówczas trudniejsza – i droższa. Lepszym momentem jest etap zagrożenia niewypłacalnością, czyli gdy firma zaczyna mieć trudności z regulowaniem zobowiązań, ale jeszcze tego nie zaniedbała. Im wcześniej działasz, tym więcej postępowań masz do wyboru i tym łatwiej przekonać wierzycieli do rozsądnego układu.
Istnieje jeszcze jeden powód, by nie zwlekać. Członkowie zarządu spółki z o.o. i spółki akcyjnej ponoszą osobistą odpowiedzialność za jej zobowiązania, jeśli w terminie nie złożą wniosku o ogłoszenie upadłości. Restrukturyzacja, wszczęta odpowiednio wcześnie, może skutecznie chronić zarząd przed tą odpowiedzialnością – warunkiem jest jednak działanie, zanim sytuacja stanie się nieodwracalna.
Restrukturyzacja przedsiębiorstwa – obsługiwane lokalizacje
Obsługuję przedsiębiorców stacjonarnie w biurach kancelarii oraz zdalnie – online – na terenie całej Polski. Specjalizuję się w obsłudze firm z Podkarpacia i Małopolski.
Potrzebujesz wsparcia prawnego?
Skontaktuj się ze mną – jako adwokat i doradca restrukturyzacyjny od lat wspieram klientów indywidualnych oraz przedsiębiorców w skutecznym rozwiązywaniu problemów prawnych.